با هم‌افزایی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان، فرمانداری دزفول و دانشگاه صنعتی جندی‌شاپور، پرونده برگزاری نخستین کنگره بزرگداشت یعقوب لیث صفاری با رویکرد علمی، مردمی‌سازی و چشم‌انداز بین‌المللی روی میز مسئولان خوزستان قرار گرفت.
به‌گزارش روابط‌عمومی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان، نشست هم‌اندیشی برای برگزاری نخستین بزرگداشت و کنگره «یعقوب لیث صفاری» صبح امروز، نوزدهم آبان‌ماه ۱۴۰۵، در تالار استاد عزت‌الله نگهبان اداره‌کل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان برگزار شد.
در این نشست تخصصی که به منظور هم‌افزایی برای گرامیداشت جایگاه تاریخی، ملی و فرهنگی بنیان‌گذار سلسله صفاری و احیاگر زبان فارسی تشکیل شد، محمد جوروند مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی خوزستان، عاطفه رشنویی دبیر اجرایی بزرگداشت، عزیز مرداس فرماندار ویژه دزفول، نعمت طهماسبی رئیس دانشگاه صنعتی جندی‌شاپور دزفول، دکتر بهرانی به نمایندگی از گروه تاریخ دانشگاه شهیدچمران اهواز و جمعی از مدیران حضور داشتند و به بحث و تبادل نظر پرداختند.
محمد جوروند، مدیرکل میراث‌فرهنگی خوزستان، در این نشست با تأکید بر این‌که وجود چنین شخصیتی در خوزستان با این تأثیرگذاری عمیق در استقلال ایران و تداوم زبان فارسی، ایجاب می‌کند یادواره‌ای درخور شأن در استان برگزار شود، تصریح کرد: روحیه مدیریت این مجموعه کاملاً مشورتی است اما باید از اطاله جلسات پرهیز کرد و به صورت مستقیم به سمت اقدامات اجرایی پیش رفت.
او با اشاره به این‌که استقرار دبیرخانه همایش در خود شهرستان دزفول و در جوار محوطه تاریخی جندی‌شاپور خواهد بود، اعلام کرد: این رویداد در گام نخست به‌صورت ملی برگزار می‌شود اما در سال‌های آینده ظرفیت تبدیل شدن به رویدادی بین‌المللی باحضور کشورهای فارسی‌زبان و همسو با پیوندهای فرهنگی مشترک را دارد.
جوروند همچنین بر ضرورت مردمی‌سازی رویداد از راه اکران مستندها، نمایش‌های خیابانی در میادین دزفول، ایجاد پیوند خواهرخواندگی با شهرهای سیستان و بلوچستان و دعوت از چهره‌های برجسته علمی کشور حتی به صورت تلفنی و سفارشی برای ارسال مقاله تأکید کرد.
او هفته اول دی‌ماه ۱۴۰۵ را به عنوان پیشنهاد اولیه زمان برگزاری مطرح کرد و بر لزوم تبدیل مجموعه مقالات این همایش به یک سند مکتوب و کتاب مرجع تأکید کرد.
عاطفه رشنویی، دبیر اجرایی بزرگداشت، نیز در این نشست با تشریح اهداف و چارچوب پیشنهادی اداره‌کل میراث‌فرهنگی، هدف اصلی این رویداد را شناخت و مستندسازی میراث تاریخ فرهنگی مرتبط با یعقوب لیث و بازخوانی مستند جایگاه او و حکومت صفاری در تاریخ ایران دانست.
او پنج محور پیشنهادی علمی همایش را شامل: ۱) خود یعقوب لیث و تحولات تاریخی دوره صفاری، ۲) زبان فارسی و تداوم آن در فرهنگ دوره صفاریان، ۳) جغرافیای تاریخی و شواهد میراثی دوره صفاریان در سرزمین‌های پیرامون و حوزه نفوذ، ۴) یعقوب لیث در حافظه تاریخ و فرهنگ ایران، و ۵) میراث صفاریان، هویت تاریخی و انسجام ملی برشمرد.
رشنویی خروجی‌های مورد انتظار را چاپ مجموعه مقالات مرجع، گزارش مستند از جاینام‌ها و مکان‌نام‌ها برای تعریف محورهای گردشگری ادبی و مفاخر، مستندنگاری و ثبت آثار ناملموس کمتردیده شده در فهرست آثار ملی، و درگیر کردن نسل جوان و نوجوان با میراث یعقوب لیث عنوان کرد.
او همچنین پیشنهاد کرد: ساختار دبیرخانه، ذیل پایگاه میراث فرهنگی جندی‌شاپور تشکیل شود و کمیته‌های تخصصی شامل کمیته علمی (با محوریت گروه تاریخ دانشگاه شهیدچمران اهواز برای برقراری پیوند میان اساتید اهواز، دزفول و کشور)، کمیته میراث و مستندنگاری، کمیته فرهنگی و هنری (با حضور متخصصان ادبیات، هنرهای تجسمی، نمایش، سینما، موسیقی و رسانه)، کمیته اجرایی و پشتیبانی، کمیته اطلاع‌رسانی و روابط عمومی، و کمیته مشارکت و پشتیبانی مالی کار خود را آغاز کنند.
عزیز مرداس، فرماندار ویژه دزفول نیز در این نشست ضمن تسلیت ایام فاطمیه و قدردانی از برگزاری این نشست، بر آمادگی کامل فرمانداری، شهرداری، شورای شهر و همه دستگاه‌های شهرستان دزفول برای پشتیبانی همه‌جانبه، اسکان، حمل‌ونقل و تأمین اعتبارات لازم تأکید کرد.
او پیشنهاد داد که باتوجه به اهمیت کار و نیاز به فرصت کافی برای فراخوان و تدوین مقالات باکیفیت، همایش عجله نشود و با برنامه‌ریزی دقیق در نیمه دوم سال به‌صورت کاملاً بین‌المللی برگزار شود.
مرداس همچنین با واگذاری دبیرخانه همایش به دانشگاه صنعتی جندی‌شاپور دزفول موافقت کرد و خواستار دعوت از استاندار سیستان و بلوچستان به عنوان نماینده مردم آن دیار در این رویداد شد.
نعمت طهماسبی، رئیس دانشگاه صنعتی جندی‌شاپور دزفول نیز در این نشست با اشاره به سوابق برگزاری کنگره‌های ملی و بین‌المللی موفق با حضور وزیران و ارشد مقامات کشور در این دانشگاه و راه‌اندازی کمیسیون دائمی جندی‌شاپور در فرهنگستان علوم، از آمادگی کامل این دانشگاه خبر داد.
او با اشاره به فعالیت مرکز پژوهشی جندی‌شاپور (به عنوان یکی از معدود مراکز پژوهشی نوع یک کشور) و انتشار کتاب‌های تخصصی با همکاری اساتیدی چون دکتر جلیلیان، یادآور شد که دانشگاه برنامه‌ریزی مفصلی برای کاوش‌های ژئوفیزیک در محدوده ۹۰۰ تا ۱۰۰۰ هکتاری شهر باستانی جندی‌شاپور و پیگیری مصوبات ریاست‌جمهوری دارد.
طهماسبی پیشنهاد کرد: برای دستیابی به استانداردی در سطح کنگره‌های بین‌المللی پیشین جندی‌شاپور، زمان‌بندی دقیق‌تر و بازه زمانی مناسب‌تری (همچون سال آینده) مدنظر قرار گیرد. باوجود این، تأکید کرد که دانشگاه جندی‌شاپور در هر زمان تعیین‌شده، با همه ظرفیت در کنار اداره‌کل میراث‌فرهنگی خواهد بود.
در پایان این نشست، پس از تبادل نظر میان اعضا، مقرر شد سند اهداف و چارچوب اجرایی همایش بزرگداشت نهائی شود و با همکاری دانشگاه‌ها، فرمانداری دزفول و اداره‌کل میراث‌فرهنگی خوزستان، فراخوان رسمی آن به همراه تشکیل کمیته‌های تخصصی با سرعت کلید بخورد.
